Faiz oranlarının düşürülmesi

     Uzun denilebilecek bir zamandır bir tartışma sürdü gidiyor.Faiz oranları indirilmeli mi?ne zaman indirilmeli ?faiz oranlarının yüksek olmasını dezavantajları nedir ?Faiz oranlarının düşürülmesinden ne bekleniyor gibi bir çok soruyla devam edip gidiyor.

Halk tarafından seçilen ilk Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın bir konuşması kıvılcım bekleyen barut etkisi yarattı ekonomide daha önceleri Gezi parkı olayları ile ani bir yükseliş gösteren faiz oranlarının ülkemize yapılan yada yapılacak yatırımları doğrudan etkilediğini,ülkemizin siyasi bir istikrar yakaladığını ayrıca son zamanda petrol fiyatlarındaki indiriminde ekonomimizi olumlu yönde etkilediğini savunan Cumhurbaşkanımız bu konuda otorite olan Merkez bankasını işaret ederek(bağımsız olan ve olması gereken bir kuruma) daha ne bekliyorsun indir şu faizleri gibisinden bir konuşma ile tüm okları Merkez bankasına yöneltti.

Peki faiz oranlarının indirilmesi için bu şartlar yeterli miydi ?Yada Merkez bankası bunları görmüyor muydu ?İlk olarak ülke ekonomimize bakmak gerekir ülkemizin iç dinamitleri nelerdir,yapısal sorunlarımız ne boyutta insanlar temel insani ihtiyaçlarını karşılayabilecekleri bir yaşam sürdürebiliyor mu yani halk ekonomiye nereden  nasıl bakıyor? ayrıca faiz oranları için düşünecek olursak faiz oranları; insanları,şirketleri,bankaları ne ölçüde etkiler uygulayacağınız politika kimler üzerinde daha etkili olur.
Belli bir kesim bu faiz oranlarını yüksek olmasının faiz lobisi denen bir topluluğun,spekülatif olarak piyasada bulunan bir kesimin menfaatine olduğunu hatta Gezi parkı olaylarının bu doğrultuda ortaya çıktığını savunuyor yanında siyasi otoriteyi devirme,ülkenin son dönemde yakaladığı istikrar ortamından rahatsız olan insanlarında desteklediği düşüncesi var.

Başka bir kesim ise Gezi parkı olaylarının bir patlama noktası olduğunu siyasi gücün insanlar üzerinde baskı oluşturduğunu,siyasi çıkarları için yeşili katlettiğini kendisi gibi düşünen insanların ayrıcalık kazandığını düşünerek bir mücadele içine girdiler peki bu insanlar bunu faiz oranları yükselsin diye mi yaptı,yada bu insanların mücadelesi siyasi otoriteyi yıpratmak mıydı bu kesim ne istiyordu ne yaptı niye yaptı?Benim düşüncem çoğunluğunu üniversiteli öğrencilerin oluşturduğu insanlar doğa için yeşil için ve birtakım sorunlarını açıklayabilmek için bir duruş ortaya koydular ama sonrasında işin içine para ve politika girince hem işin rengi değişti hemde başlangıçtaki amaçtan çok farklı yollara gidildi.Bir kaos ortamı oluştu başta ekonomi olmak üzere ülke derinden etkilendi.Doğal olarak sıcak para tedirgin oldu ve çekilmeye başladı.Ülkemizde para otoritesinde söz sahibi olan MB da faiz oranlarını yükselterek bir önlem almaya çalıştı,bu dönemde döviz kuru yaklaşık 1 TL yükseldi,MB kuru etkilemeye çalışsa da yükselmesine engel olamadı faiz lobisi ve spekülatif olarak piyasadaki sınıf ortaya çıktı ve istediğini aldı deniliyor.Sonrası olaylar yatıştıkça ve siyasi otorite bu şoku atlatınca piyasalar bir nebze düzeldi ama faiz oranları Gezi olayları öncesine yaklaşmadı bile işte Cumhurbaşkanının söylediği şey bu her şey düzeldi faizi de düzeltelim çünkü biz ihracat ile gelişen kalkınan bir ülkeyiz bu faiz oranları yatırımları düşürüyor,yatırımcılar yatırım yapmıyor gibi düşüncelerini söyledi.

Ama ülkemizde Merkez bankası diye bağımsız bir kuruluş var bu kuruluşun  temel amacı fiyat istikrarı yakalamak.Para otoritesi bir anlamda ülkemizde ve dünyadaki gelişmeleri yakından izleyen ülkenin en iyi ekonomistleri piyasa uzmanlarını bünyesinde barındırıyor.Yani diyeceğim şu ki bu insanlar dünyadaki bir çok olayı ve gelişmeyi göz önüne alarak ölçülü ve kararlı bir yol izlemelidir ve izliyorlar da bu kurumu etkilememek gerekir Taki inanmadıkları bir hamlede bulunmaları halinde orada bulunmalarının anlamı yoktur.

Şu da bir gerçek ki para güvenli limanı sever.MB kararlarında siyasi otoritenin etkisi olduğu düşünülürse sıcak para ülkeyi terk edebilir(Türkiye de 150 milyar dolar sıcak para stoku vardır) hele ki genel seçimler öncesi. Benim gördüğüm ülke ekonomisinin yapısına bakıldığı zaman ülkede ekonomisi ciddi sıcak para ile dönüyor peki bu faiz oranları düştüğü zaman sıcak para bu ülkeden çıkmayacak mı veya faiz oranlarının düşmesi sonucu yatırımda olası bir artma ülkeden çıkacak olan sıcak parayı ikame edebilir mi?Ben bu konuda çok iyimser değilim ama  bu durum hem siyasi otorite hemde MB tarafından  iyi düşünülmeli ve analiz edilmelidir  yoksa zaten kırılgan olan ekonomimiz daha da yıpranacaktır.